X
تبلیغات
بـــــــــــــــــــــــــــــــــهاران -
زراعتــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــی ،اجتماعی و ورزشی

ادویه ضـــــــــــــــــــــدی آفات

 

آفـــــت:عبارت ازموجودات زنده زیان آورازقبل حشرات ،کنه ها ،پرنده گان ،جونده گان ،قارچها ،ویرس ها ،باکتریاها ،وغیره میباشد که باعث کاهش محصولات زراعتی ،پأین آمدن کیفیت محصولات زراعتی وارزش مارکتی محصولات مشوند.

آفت کـــــــــــــــــش ها:

عبارت ازمواد کیمیاوی زهری میباشد که سبب دفع یاکنترول آفات مورد استفاده قرارمیگیرد.

تاریخــــــــــــــــــــچه :

درطول تاریخ بعضی ازبندپایان به عنوان دشمن انسانها درجهت کاهش محصولات زراعتی وناقل امراض شناخته شده اند وانسانها ازبدوی پیدایش به ویژه ازآغازی تمدن شدن همواره به دنبال روشهای مقابله با این دشمن بوده است.

درزمانهای قدیم انسانها ازمواد معدنی ونباتی برای مبارزه علیه این آفات استفاده مینمودن لازم به ذکراست که تاقبل ازشروع جنگ جهانی دوم اکثری مواد استفاده شده درمقابل آفات ازمواد معدنی چون ارسینک وگوگرد بودند وبطوری همزمان استفاده ازنباتات مانند گل ،pyrethrum،نکوتین،وروتینون نیزمروج بوده.دردهه 1940 آغازی بودکه درآن انقلاب حشره کش ها مورداستفاده قرارگرفت که ماده توسط poal mallerکشف گردید که نام برده بخاطراین کشف بزرگ موفق به جایزه نوبل گردید.باکش DDTواستفاده ازآن درازبین بردن حشرات سازمان جهانی صحت این ماده را بنام (گلوله سحرآمیز)نامیدوادعا نمودکه بادردست داشتن آن قادربه ریشه کن کردن بسیاری ازامراض مخصوصأ ملاریا خواهد بودکه این موضوع بابروز مقاومت درمقابل این حشره کش درحشرات باشکست مواجع خواهد شد.

طبقه بندی آفت کش ها:

1-مرکبات عضوی کلورین داریاOrgano chlorine compound:

این گروه ازآفت کش ها درطیف وسع برعلیه آفات وحشرات مضره مورد استفاده قرارگرفته مهمترین مرکباتکه شامل این گروه میباشند عبارت اند از(دیکوفون،الدرین،کلورودان ،هپتاکلور،دیلارین،:

این گروه ازآفت کش ها درطیف وسع برعلیه آفات وحشرات مضره مورد استفاده قرارگرفته مهمترین مرکباتکه شامل این گروه میباشند عبارت اند از(دیکوفون،الدرین،کلورودان ،هپتاکلور،دیلارین،:

این گروه ازآفت کش ها درطیف وسع برعلیه آفات وحشرات مضره مورد استفاده قرارگرفته مهمترین مرکباتکه شامل این گروه میباشند عبارت اند از(دیکوفون،الدرین،کلورودان ،هپتاکلور،دیلارین،BHC، DDTوغیره میباشد که ازجمله DDT دارای ثبات بیشتربوده وبزودی تجزیه نمیشود اگرتوسط موادغذای نباتی وارد انسان ویاحیوان شود دربدن ذخیره شده ودرصورت ورود تکراری آن دردرازمدت ممکن است باعث مرگ انسان شود.

2-حشره کش های عضوی فاسفورس داریاOrgano phasphato insecticide:

همزمان باجنگ جهانی دوم حشره کش های فاسفورس دارمثنوعی ساخته شدوپس ازین موادبه عنوان گازهای جنگی توسط آلمانی هااستفاده گردید.تااکنون بیش ازچندین نوع ازآفت کش ها به بازارآمده است که به طریق مختلیف روی حشرات اثرمیگذارد.ازحشره کش های شامل این گروپ میتوان از(مالاتیون،پاراتیون،دیازینون،سیتوکس،میتاسیتوکس،تمفوس،کلوروپیروفوس،میتایل،پیریمفوس میتایل،فیتون،وفیتروتیون)رامیتوان نام برد.دوام وخاصیت ابقائ این موادها نظربه آفت کش های کلورین دارکمتراست.

 

3-کارباماتا Carbamates :

این آفتکش هاازنظرطرزتاثیربروی حشرات شبهه حشرهکش هافاسفورس دارمیباشدمهمترین آفت کشهایکه شامل این گروپ میباشدعبارتنداز(کلدباریل،پروپوکسوز،فوردان،والدکارپ)وغیره میباشد.

4- حشره کش های Pyrethraid insecticides :

ازنظرساختمان کیمیاوی منشأ این حشره کش های گل های نبات Pyrethrumبوده که مبدأ آن ایران میباشد.دردهه 1950 این گروپ ازحشره کش ها بصورت مصنوعی ترکیب وساخته شدند درابتدااین مرکبات درمقابل نورآفتاب سریعأ تجزیه  میشدندکه بعدأروی فورمول کیمیاوی آنها کارفراوانی صورت گرفت وحشره کش های به بازارعرضه گردیدکه دوام نسبتأ بیشترداشتند مهمترین حشرکش ها یکه درکنترول حشرات خانگی آفات زراعتی مورداستفاده قرارمیگیرندعبارتنداز(آلترین ،بیوآلترین،ازمترین،بیوازمترین،پرمترین،سایفوترین

دلتامترین،سایپرمترین ،تمداسیهالوترین وفنرین) میباشد این مرکبات درکنترول آفات نباتی وهمچنان ناقیلاین ملاریا استفاده صورت میگرد.

مرکـــــــــــــــــــــــــــــبات جدید:

علاوه برچهارگروپ اصلی که فوقأ توضیح داده شد هم اکنون انواع واقسام مختلیف آفت کش های جدید که میکانیرم عمل آنهاممکن است ازسایرآفت کش ها متفاوت باشد به بازارعرضه شده است.

این آفت کش ها بالای تنظیم کننده های رشد حشرات اثرکزاربوده ومانندهورمونهای پوست اندازی وجوانی حشرات عمل مینماید .ازمهمترین مرکبات شامل این گروپ میتوان ازمیتوپرن،ودیفلو،بنزورون نامبرد.

همچنان ساختن فرامون ها ترکیبات دورکننده حشرات وهمچننان عقیم کننده های حشرات نیزتحت تحقیق میباشدوعنقریب به بازارعرضه خواهد شد.

حشره کش ها:

حشره کش هاعضوی کلورین داراین حشره ها ازC Cl Hساخته شده اند.بنام های دیگری ازجمله هایدروکاربن ها کلورین دار حشره کش های کلورین دارومواد مصنوعی کلورین دارنیزیادمیشوند که این حشره کش ها شامل « کلورودان،لیندان،دیکوفول یا کلتان ،متوکسی کلورایندوسلفان (تیودان )،DDTودیلارین » میباشد.

DDTوحشره کش های واسطه به آن :

اولین ماده حشره کش بوده که طوری مصنوعی ساخته شده است نام کیمیاوی آن دای کلورودای فینایل ترای کلوروایتان  Dichloro DiphenylTrycloroethanمیباشد دوماده دیگری که به DDT نزدیک است بنام های Methoxy Chlor وDicophxol یا Kilthane بوده که مرکب دومی حشره کش نبوه وبیشتر کنه کش میباشد.

دیکوفول جهت مبارزه باتعدادی ازکنه های میوه وسبز یجات وتعضی نباتات دیگراستعمال میشود که دربخش کنه کش ها مطالعه خواهد شدمتوکسی کلوریک ماده بسیارخوب برای جایگزین شدن باDDTاست .چون دوام زیادداشته ولی برای انسانها وحیوانات اهلی سمیت کمتری دارد.

این حشره کش انواع مختلیف آفات حشره میوه جات ،سبزیجات ،نباتات سایه داروحیوانات اهلی راکنترول کرده دربدن به آسانی تجزیه میشود.

DDT دارای دوام خیلی زیاد بوده بنأ ٌ استفاده ازین ماده توسط سازمان حفاظت محیط زیست E P A منع شده است زیرااین حشره کش درداخل آب ،خاک وانساج انسان وحیوان ونبات به مدت زیادباقی مانده وبه آسانی توسط مایکروارگانیزم ها انزایم ها گرما وشعاع ماورای بنفش تجزیه نمیشود.

DDT چگونه حشره رامیکشد؟

بایدمتذکرشدکه تاهنوزطرزعمل یاتوجه فعالیت بیالوژیکی DDT بخوبی شناخته نشده است .این ماده بروی اعصاب یارشته های عصبی اثرکرده ازانتقال تحریکات عصبی حشره جلوگیری میکند بالاخره یا سرانجام اعصاب بطورخودبخودی وغیرارادی تحریک شده وسبب انقباض عضلات میشوند که این عمل ممکن است منجربه تشننج یا مرگ حشره گردد.

لیندان Lindane :

لیندان یا B H C یا H C Hهگذاکلوروسایکلوهگزان اولین باردرسال 1825کشف شد ولی مانند DDTخواص حشره کشی آن تاسال 1940ناشناخته ماند خاصیت تدخینی «دودی»یا Fumigate ازاکثری حشره کش های دیگرزیاد تراست ودرجایکه جهت رسیدن حشره کش به حشره ضرورت به حشره کش های تدخینی میباشد ازقبیل کرم های سوراخ کننده موجود درتنه درختان میوه ونباتات زینتی ازلیندان استفاده شود چون فقط ایزومرگامای این ماده یعنی  HCHموثرمیباشد روشهای جهت ساختن ماده %99خالص که ازاین ایزومرباشد ایجادگردیده وآن ماده رالیندان نام گذاشته اندکه علیه بیشتری حشرات موثراست .لیندان بسیارکم بوی بوده ودارای درجه تبخیرزیاد میباشد وازآن فقط جهت استفاده درخارج ازمنزل وآن هم برای آفات نباتات غیرخوراکی ازقبیل کرم های سوراخ کننده درختان ونباتات زینتی توصیه میشود .

ایزومرگامای H C Hبرای هموگشن عمارات تحویل خانه 7 روزقبل ازپرنمودن آن به پیمانه وسیع بکارمیروداین حشره کش اساسی ترین وسیله مبارزه درمقابل آفاتیکه درخاک زنده میکننده وهمچنان کرم های حشرات جونده ملخ ها،قانغوزک ها،مگس ها وغیره بشمارمیرود.

برای جلوگیری ازمسموم شده توسط بقایای H C Hاستعمال این  حشره کش  محدود بوده وبالای محصولات زراعتی که مصرف خوراکی دارند خیلی کم استعمال میشوند.

پولی کلوروپیرتین ها :

حشره کش های میباشد که تاثیری امعای وتماسی داشته سیستم عصبی حشره را متضررمیسازدبرای شپشک ها،کنه ها،کیک هازمینی وقانغوزک هاآفت کچالوبسیارسمی میباشد .قسما ٌخواص قارچ کشی رانیزنشان میدهدوبرای زنبودهای عسل کمترسمی میباشد .

دروجود انسانها وحیوانات خونگرم کمترذخیره شده مگردرصورتکه غلظت بخارات این مرکبات درهوا 4mg/m3 باشد علایم مسموم شدن به نظرمیرسدمرکباتکه شامل این گروپ ازحشره کش ها میباشد عبارت اندازپولیکلورکامپین وپولیکوروپینین.

پولی کلوروکامپین یاتوکسافین این مرکب رابنام توکفین نیزیادمیکند شکل موم است ورنگ نصواری دارد .فورمول آن C10H10Cl8 میباشد این مرکب دارای 69-70%کلورین میباشد توکسافین درآب منحل نبوده ولی درشحمیات ایترومحللهای دیگرمانندبنزین ،کلوروفارم وکاربن تتراکلوراید منحل میباشد مفیدیت این مرکب نظربه H C Hبلندبوده دراثرحرارت تیزاب نمک یا  H Cl ازآن ضایع شده ومرکب مذکورتخریب میگردد .

موجودیت مرکبات قلعوی درخاک درصورتیکه حرارت بلند باشد تجزیه وتخریب راسریعت میسازد همچنان مرکبات آهن دارویانمک های آهن داردرحرارت بلند تخریب این مرکب را شدیدترمیسازد موجودیت شعای ماورای بنفش نیزباعث تجزیه این مرکب میگردد محلول های این مرکب درنباتات وخاک باثبات بوده زودتجزیه نمیگردند .بعضا ً موجودیت شان بعدازسپری شدن 5-10سال نیزدرخاک مشاهده شده است بقایای این مرکب درخاک نباتات راملوث میسازد زیرا این موادتوسط زیشه جذب شده ودرنبات ذخیره میگردد نباتات که ریشه زیرزمینی دارند مانندذردک ،لبلبو،شلغم مقدارزیادی این را جذب وسبب مسموم شدن استفاده کننده گان میگرددبنابراین علت باید اضافه تراز0.5ملی گرام درفی کیلوگرام خاک استعمال نگردند. اگربه این مقدارتوصیه شده استعمال شود نباتات رانمیسوزاند وزهریت رانیزبوجودنمیآورد اگر50% این مرکب رابه مقدار45mg/1kgماده غذائ استعمال کنیم موشهاراازبین میبرد تنفس بخارات توکفین نیزمضربوده حدمعین آن درفضأ 0.5mg/m3 هوا میباشد وقتیکه این حشره کش درفارم ها باغهاویامنازل استعمال شودبرای مدت 15روزباید انسان درآنجا داخل نشود.

پولیکلوروفینین :

این مرک دارای 64-67%کلورین بوده حشره کش قوی است فورمول عمومی آن C10H10Cl8 است به شکل کتله غلیظ بی رنگ بوده ازنظرمقاومت ویاپایداری شباهت به عسل داردعملا ًدرآب غیرمنحل است ولی درمحلل های عضوی خوب قابل حل میباشد ازنگاه کیمیاوی خاصیت پولیکلورپینین مانندپولیکلوروکامفین میباشددرخاک هابه مدت یک سال نهگداری شده ودرنباتات هم تا60روزباقی میماندحدی معین استعمال آن درخاک 0.5mg/kgمیباشد این مرکب نسبت به پولیکلوروکامفین سمیت زیاددارد ازاین احاظ دراثناتطبیق امکان سوختن نباتات متصوراست این حشره کش بایددروقت شکوفه آوری نباتات استعمال نگردد پولیکلورفینین برای زنبورهای عسل وسایرحشرات مفیده نیزسمی قوی بوده وبه شکل تماسی وهمچنان به شکل امعائ حشره را ازبین میبرداین ماده ترساننده نیزبوده وسبب دورراندن حشرات نیزمیگردد برای ازبین بردن موشها 240-500mg/1kgخوراکه موثرمیباشدبرای انسانهانیزسمیت آن متوسط میباشد این مرکب توسط جلد وارد بدن شده وذخیره میگرددهرگاه بخارات آن تنفس گرددشدیداً سمی میباشد چون نسبت به تمامی حشره کشی های دیگربه قیمت ارزان تولیدمیگرددازهمین علت این حشره کش درمزارع بزرگ کچالو ولبلبوقندی وهمچنان فارم های حبوبات استعمال میشود این مرکب کنه های لبلبو،شپشک های لبلبوقانغوزک های انکشاف یافته کچالو،شپشک های بته ها وسایرآفات جوانه های فارم های حبوبات را خوب محوه میسازد.

برای محلول پاشی درمبارزه علیه آفات کچالو،لبلبوی قندی وحبوبات به غلظت 1-0.7 به نورم 1-2kg ماده موثردرهکتاراستعمال میشود این حشره کش ثبات زیاد داشته ازاین رواستفاده ازآن درزراعت محدود میباشد نباتات که توسط این حشره کش دواپاشی میشوند باید به حیوانات تغذیه نشوند زیرا تاثیرآن درنبات موجودمیباشد وسبب مریضی حیوانات میشود غذاهایکه به این موادآلوده باشد به گاوهای شیری ومرغ های تخمی تغذیه نشوددرخوراکه باب تازه برای  حیوانات وپرنده گان گوشتی 0.5mg/kg مجازمیباشد.

پولیکلوروسایکلودینها :

دراین گروپ حشره کش های فعال شامل میباشد اینها تاثیرات تماسی امعای داشته ویک تعدادشان به شکل سیستمیک وفومیگشن نیزبالای حشرات عمل مینمایند .این حشره کش ها درارگانیزم حشره داخل شده درمرحله اول سیستم عصبی حشره را متاثیرساخته وآنرا بیمنظم میسازد .

درمرحله دوم بالای انزایم های تنفسی تاثیرکرده وآنانرا غیری فعال ساخته ودرنتیجه تنفس شان بطیع میگردد همچنان فاسفورس نیزهمراه موادعضوی تعامل نکرده بنأ ًانرژی تولیدنمیشود مرکبات سایکلودین برای انسانها شدیداً سمی بوده خواص ذخیروی دارند چون این مرکب ازطریق جلد داخل حیوانات میگردد ومسمومیت عمومی رابه بارمیآورد همچنان این ادویه ثبات زیاددارد وزودتجزیه نمیگردد وهم زهریت شدید وناگواردارد بنأ ً درزراعت استعال شان محدودمیباشد.

استفاده ازهپتاکلور،تیودان ،دای کلور،ودیسپیرول درزراعت مجازمیباشد .

 

هیپتاکلور Hiptachlor :

ماده سفید به شکل کرستل میباشد وبوی کافوری ضعیف دارد حرارت ذوبان آن بین 12℃'>96-90 میباشد مرکب فوق خیلی موفربوده اگربه شکل مناسب ذخیره نشوند مقدارزیاد آن ضایع میشوند هپتاکلوردرآب غیرمنحل بوده ولی درایتایل الکول بطورمتوسط حل گردیده درهایدروکاربن های اروماتیک ومشتقات کلورین بخوی منحل میباشد . این مرکب درآب تحت تاثیرقلعوی به طوری ضعیف تخریب شده واپیوکساید هپتاکلورتبدیل میگردد ایپوکساید هپتاکلوربه تمام ارگانیزم ها زهری بوده وثبات آن مشابه هیپتاکلورمیباشد هردومرکب سمی قوی وهم به مرکبات سمی ضعیف تجزیه میگردد این مرکبات قرارذیل میباشد.

1-  کلورودین .

2-  ایپوکساید کلورودین .

3-  هایدورکسی کلورودین .

4-  هگذاهایدروکسی کلورودین .

ازجمله مرکبات فوق کلورودین وایپوکساید کلورودین به حیوانات خون گرم زهری میباشد هیپتاکلوربرای قانغوزک ها وکرمینه ها شدیداً سمی میباشد ازآن جمله آفات راکه درخاک زندگی میکنند کنترول مینمایند.درصورت ریختن هپتاکلورباللی جلد وغشای مخاطی سبب التهاب وامراض جلدی میگردد هرگاه غلظت این ماده به 1/1000mg دریک مترمربع برسد علایم مسمومیت درانسانها به مشاهده میرسد .هپتاکلوردرانساج سحمی حیوانات به شکل ایپوکساید ذخیره شده وبعدا ًباشیرمادربه طفل منتقل شده آنرا مسموم خواهد ساخت برای مبارزه علیه آفات فارم ها ایمل شن هپتاکلوری %22 تولید میشود .نورم مصرف آن به منظورضدی عفونی نمودن تخم های جواری 0.2-0.6kg/100kg لبلبوی قندی 0.5-0.7kg/100kg میباشد .

جوانه های نباتات زراعتی دراین صورت درجریان 30روزبرای حشرات سمی باقی میماند ضدی عفونی کردن تخم ها به طریقه نیمه خشک صورت میگیرد باضدی عفونی نمودن تخم ها ازخساره کرم های سمی جسم سیاه وکرمینه های شپرک های اره کننده میتوان جلوگیری کرداین حشره کش درمقابل کرمینه های بال سخت ها ،خرسک  مگس های غله جات وقانغوزی گندم نیزاستفاده میتواند .

تیودان  "اندوسلفان" :

حشره کش میباشد که دارای 2 ایزومراست یکی بنام تیودان Aودیگری بنام تیودان B یاد میکند تیودان A درحرارت 12℃'>109-108 ذوب میشود ولی تیودان B در 12℃'> 296-298 ذوب میشود ازنظرخواص فزیکی وکیمیاوی دارای تفاوت بسیارکم هستند تیودان ماده سفید کرستالی بوده درآب منحل نمی باشد ولی درمحلل های عضوی منحل است این ماده عملا ًغیرمفیربوده درمقابل نورنسبتا ًمقاوم است این مرکب نسبت به سایرپولی کلورودین کمترپایدارمیباشد اگردرالکول حل شود این مرکب میشکندوتخریب میشود تیودان به حیوانات ونباتات کمترزهری بوده درخاک 1-2 سال باقی میماندبه غلظت های سفارش شده باعث خساره به نباتات نمیگردد این مرکب مانند مرکبات دیگربه مرورزمان تخریب گردیده وتخریب شان درموجودیت اوکسیجن زیاد وآب زیاد سریعترمیگردد تیودان درموجودیت آب وآکسیجن زیاد به مرکبات ذیل میگردد.

1-  تیودان سلفاید

2-  تیودان ایتر

3-  هایدروکسی تیودان ایتر

4-  تیودان الکول

5-  تیودان لکتوم

هرگاه این حشره کش بالای جلدحشرات تماس پیدانماید توسط عرق آنها ممکن است شسته شود تیودان مانند حشره کش های دیگربالای سیستم عصبی تاثیردارد غشای سیستم عصبی راحل میکند وبه این ترتیب سبب بی نظمی درسیستم عصبی شده بالاخره حشره فلج شده به مرگ مواجیع میشود این حشره کش بالای زنبورعسل اثرسمی نداشته بعضی اوقات برای ازبین بردن حشرات دیگردرفارم های زنبورعسل استعمال میشود برای انسان زهری است ولی تاثیری ذخیروی ندارد محصولات که ازاستقلاب این حشره کش تولید میگردد درآب منحل است ودرادرارحیوانات به آسانی خارج میگردد همچنان مستقیما ًازطریق فضله وشیرنیزخارج میگردد درفارم های که استعمال میگردد برای پرنده گانیکه درفارم زندگی میکنندخطرناک نیست به پرنده گان خانگی نیزمضرنمیباشد ولی اگربه حوض های ماهی داخل شودسبب مرگ ماهی میشود .

درزراعت پودرمرطرب شونده %50 تیودان استعمال میگردد به غلظت% 0.4-0.3 کرمینه ها وکرم های انکشاف یافته کنه های انگوروتوت فرنگی را محوونابود میسازد همچنان بالای شپشک نباتی نیزموثراست دواپاشی درانگوردومرتبه صورت میگیرد درمرتبه اول دواپاشی بصورت مایع قبل ازشکوفه آوری ومرتبه دوم بعداز15روز عملی میگردد نورم مصرف این مرکب 6-3 کیلوگرام ماده موثردرهکتارمیباشد محصولات دواپاشی شده نباید خوده شود استعمال تیودان صرف درمزارع تخمی انگوروتوت فرنگی سیاه مجازمیباشد.

دیلور«دی هایدروهپتاکلور»:

این حشره  کش به سه نوع میباشد که بنام الفا دیلورβدیلوروگاما دیلوریادمیکند ازجمله آنها الفادیلوروβدیلور،فعالیت بیشترحشره کشی راداردوبیشتراز%95  موادموثررااحتوامیکند این ماده رنگ خاکستری بابوی ضعیف داشته حرارت ذوبان آن 12℃'> 128 میباشددرآب غیرمنحل بوده ولی درمحلل های غیری عضوی قابل حل میباشد اگربه نورم توصیه شده استعمال شودبه نبات خساره واردنمیکندوبالای کیفیت محصولات نیزتاثیرناگوارندارد بقایای آن مدت یک ماه درنبات باقی میمانداین حشره کش تاثیرتماسی وامعای دارد.

دیلورعلیه حشرات مانندقانغوزک ها وهمچنان کرمینه ها آنها استعمال میشود دوام تاثیروقایوی آن بین 12-15 روزمیباشد برای انسانها کمترزهری میباشد وبالای جگراثرناگواردارد .پودر30% مرطوب شونده دیلورعلیه قانغوزک های کچالوبه نورم 0.3-0.6kg/1hictar توسیعه میشودوعلیه شپشک های معمولی وخاکستری لبلبوقندی به نورم 1.5-2kg/1hictar استعمال میگردد.

دواپاشی توسط این حشره کش درمزارع کچالوزمانی توسیعه میشودکه کرمینه های قانغوزک درحال تکثیرکتلوی باشند .لبلبوی قندی درمرحله دوبرگی دواپاشی گردیده وتطبیق این حشره کش بعداز10-7 روزتکرارمیشود دیلوردرمزارع بادنجان رومی وبادنجان سیاه علیه قانغوزک های کلورادوبیتل به نورم 0.6-0.8kg/1hict مجازمیباشددرمزارع پنبه علیه شپرک پنبه 3-4kg/1hict استعمال میگردد.اوقات وایام آخرین تطبیق دیلوردرکچالو20 روزقبل ازجمع آوری وبالای لبلبوی قندی وبادنجان وبادنجان سیاه پنبه 30روزونباتات خاندان رشقه 45 روزمیباشد بقایای دیلوردرسبزیجات ،کچالو، لبلبوی قندی بیشتراز0.2mg/1kg مجازنیست.

دیسپیرول «لیکیوان» :

دیسپیرول بشکل پودربوده رنگ آن نصواری در 12℃'>91 ذوب میشودعملا ًدرآب غیری منحل است ولی درمحلل های عضوی بخوبی حل میگردد زمانی درآب گذاشته شود بصورت بطی هایدرولیزشده وخاصیت حشره کشی آن کم میشودهرگاه به مقدارتوسیعه شده استعمال شودتاثیرمنفی ندارداین حشره کش تاثیرتماسی وامعای داشته ولی تاثیرات وقایوی آن بسیارقوی میباشد.

دیسپیرول برای کنترول قانغوزک ها وشپشک ها مواد وقایوی بوده وآنها را ازبین میبردوبرای زنبورهای عسل وسایرحشرات مفیده بی ضرراست برای انسان وحیوان زهری متوسط است مخلوط %50 آن اگربه مقدار240-280mg/1kg خوراکه موش استعمال میشود آنراازبین میبرد.سمیت جلدی آن کمتراست ودرنبات کمترذخیره میشود اگردرفارم های کچالوبه اندازه 0.3-0.4kg/1hict استعمال شودحشرات راازبین برده ونبات محفوظ میماند هرگاه ماده خالص آن موجودباشددرحدود 0.2-0.15kg/1hict درفارم های بادنجان رومی وبادنجان سیاه به اندازه 0.3-0.5 kg/1 hict استعمال میگردد جهت کنترول شپشک های خاکستری وسیاه لبلبوی قندی مقدار1.5-3 kg/1 hict  استعمال میگردد.

دواپاشی به وسیله دیسپیرول بایدزمانی آغازگردد که حشره بالای نبات ظاهرشودوبعد ازهر12-8 روزتکرارگردد درصورت پائین آمدن درجه حرارت هوا نورم مصرف حشره کش بادرنظرداشت سفارش افزایش میابد.آخرین تاریخ استعمال دیسپیرول 30 روزقبل ازجمع آوری حاصل صورت گیرد زیرا طی مدت 30روزتاثیرات هوا ازبین رفته محصول نباتی آماده خوردن میباشد.

حشره کش های عضوی فاسفورس داریاOrgano phosphates  :

این گروپ ازحشره کش ها ناپایه داربوده وجانشین حشره کش های عضوی کلورین دارکه دوام بشتردارند گردیده است استعمال این حشره کش هاازاطراف منزل وباغها سفارش شده میتواند حشره کش های فاسفورس دارمشتقات فاسفوریک اسید میباشد بعضی ازاین حشره کش ها برای حیوانات فقاریه ها سمی میباشد ولی یک تعدادآنها کم دوام وناپایه داربوده وبه آسانی تجزیه میشود .حشره کش های عضوی فاسفورس دارکه استعمال شان علیه آفات نباتی معمول است قرارذیل میباشد.

Ø  مالاتیون Malathion :

یکی ازقدیمی ترین ومطمعین ترین حشره کش های فاسفورس داربوده که درسال 1949 ساخته شده وعموماً درداخل وخارج ازمنازل استعمال شده برای انسانهاوحیوانات اهلی خطری کمتردارد این حشره کش تعدای زیادی ازآفت ازجمله شپشک های نباتی ،کنه های عنکبوتی ،سپردارها ،مگس های خانگی وانواع مختلیف حشرات مکنده وجونده دیگرراکه به میوه وسبزیجات ،نباتات زینتی ومحصولات انباری حمله میکنندراکنترول میکند.استفاده ازپودرمالاتیون جهت مبارزه بااکثری آفات خانگی بی خطرمیباشد مالاتیون بصورت ماده غلیظ ایملشن شونده بوده .

پودرویتایل برای کنترول حشره برگ خواردرخت بادام وسیب که بنام جولاگک یادمیشود استعمال میگردد 1-2gr پودر %50 مالاتیون دریک لیترآب ویابه اندازه یک قطی گوگرد دریک گیلن آب حل گردیده بردرختان بادام ،سیب اولا ً زمانیکه گلها نشگفته باشد وباردیگرزمانیکه گلها ریزش نموده باشد پاشیده شود واگرپودر%25 موجودباشد 2-3gr/1 liter آب حل گرددبعدا ًاسپری گردد.

Ø  ترای کلوروفون «Trichlorofon»:

این حشره کش بنام Dylox نیزیادشده وبرعلاوه فاسفورس کلورین نیزدرترکیب آن شامل میباشد ترایکلوروفون برای کنترول آفات محصولات مختلیف ومگس های اطراف تهویل خانه ها ومحصولات زراعتی استعمال میشود این حشره کش بالای چندین نوع سبزیجات ونباتات زینتی استعمال شده میتواند.

Ø  دیازینون Diazinon :

قدیمی ترین حشره کش بوده درسال 1952 کشف شده است این حشره کش بیشترین مورد مصرف را درمحدوده منازل داشته برای کنترول حشرات خانگی آفات باغهارگیاهان زینتی وهمچنان برای کنترول مگس ها درداخل طویله حیوانات خانگی میتوان استفاده کرد.

Ø  کلورپیرویفوس Chlorpyrifos :

این حشره کش بنام Dursban نیزیادشده درداخل منازل ورستورانت ها جهت کنترول حشرات خانگی استعمال میگردد .این حشره کش بصورت یک ترکیبی که خیلی علایم وتدریجی درمحیط آزادمیشود بنام Killmaster® برای کنترول آفات خانگی فروخته میشود Dursban علیه آفات نباتات زینتی نیزمورد استفاده قرارمیگیرد.

Ø  Ethion :

یکی ازحشره کش های عضوی فاسفورس داربوده که خاصیت کنه کشی نیزدارد این حشره کش برای انواع شپشک ها سپردارها ،ترپس ها،چرچرک ها،لارواهای مگس ها آفت کرم های برگ خوارکنه ها ازجمله کنه های درختان میوه ،سبزیجات ونباتات زینتی بکارمیرود.

Ø  Dichorovos :

همچنان بنام های Vapona  وDDVP یادشده یکی ازحشره کش های میباشد که ازطریق تماس وسیستم عصبی اثرکرده وخاصیت تدخینی نیزدارد این حشره کش رابه قلاده ها ونوارهای پلاستیکی حیوانات خانگی تزریق کرده که به انوانی یک ماده تدخینی به طورتدریجی آزادشده وتاچندماه دوام خودرا حفظ میکندوبرعلیه آفات موجوددرداخل منازل محل های سربسته دیگروبروی حیوانات خانگی استعمال میشود.

حشره کش های فاسفورس دارسیستمیک یاSystemic Organophosphates

حشره کش های هستندکه به وسیله ریشه گیاه جذب شده وبه قیمت های فوقانی منتقیل میشوندودرآن قسمت حشرات مکنده که ازشیره نباتی تغذیه میکنندراازبین میبرندمگرآن عده کرم هاوحشرات که ازانساج نباتی تغذیه را کنترول نمکنند .زیرااین نوع حشرات ازشیره نباتی که دارای ماده سمی است به اندازه کافی تغذیه نمیکنند تاباعث مسمومیت شان شود ازجمله انواع حشره کش های سیستمیک میتوان به Dimethoate  یا(Lygon® ) اشاره نمود.

 

 

Dime thoal :

دیامیتول رامیتوان به روی دیوارهای ساختمانها ،ودرداخل مزارع برای کنترول انواع مگس ها وهمچنان جهت کنترول کنه ها وحشرات نباتات زینتی سبزیجات ،سیب ،ناک ودرختان سطروس وتربوزبکاربرد.

Acephate یا Orthen :

یک حشره کش سیستمیک جدیدتراست که جهت مصرف خانگی موجودمیباشداین حشره کش دارای خاصیت تماسی بوده دوام متوسط داشته ومدت 10-15 روز میتواندخاصیت سیستمیکی خودرا حفظ کند بااین حشره کش میتوان انواع شپشک ها کرم های حلقه زن لارواهای شپرک ها کرم های پیچاننده برگ چرچرک ها ،ترپس ها وکرم های تارتن را درداخل منازل کنترول نمودوازآن جهت کنترول آفات چندین نوع سبزی واکثری گیاهان زراعتی نیزمیتوان استفاده کرد تعدادی دیگری ازحشره کش های سیستمیک نیزوجوددارند که برای کنترول آفات حیوانات بکارمیبردند.

Coumaphos  یا Co-Ral :

ازجمله حشره کش های سیستمیک بوده که جهت مبارزه با آفات حیوانات خانگی توسیعه شده این ماده زمان که ازطریق خوراک به حیوان داده شودباعث دفع کرم های حیوانات یا Cattle grube شپش ها مگس های شاخ ،مگس های صورت یاروی حیوانات  ،مگس گوشت یا Screw worms کنه ها شپش های حیوانات Sheep keds وکرم های پشم میشود.

کاربامات ها Carbamates :

کاربامات ها ازکاربامیک اسید منشع گرفته اند طرزعمل حشره کشی کاربامات ها مانندحشره کش های عضوی فاسفورس دارمیباشد کاربامات ها مانندحشره کش های عضوی فاسفورس دارمیباشد کارباریل Carbaryl یا Sevin® میباشد اولین کاربامات موفق بوده است که درسال 1956 معرفی شده است ونظربه کاربامات های دیگربیشترمورداستفاده قرارمیگیرد این حشره کش ازطریق سیستم هاضمه وتماسی برای برای پستانداران مسمومیت خیلی کم داشته ودرمقیاس زیاد منجمله حشره کش درباغها وچمن ها مورداستفاده قرارمیگیرند .کارباریل برای کنترول آفات بیش ازصدنوع محصول مختلیف ازقبیل سبزیجات درختان ستروس میوه های لذیز محصولات علوفوی ،نباتات مزروعی ،جنگل ها ،چمن ،چهارمغز،بادام ،نباتات زینتی ،چراگاها درختان سایه دار.ماکیان وحیوانات دیگربه اثبات رسیده است کارباریل برای کنترول لاروائ شپرک ها چرچرک ها ،ملخ های محلی به مقداریک کیلوگرام ماده خالص درهکتاراستعمال میشود.دوام Sevin نسبتا زیاداست بنا ًتا3هفته ازمواد دواپاشی شی شدنباید استفاده کرد.

فورادان :

این حشره کش علیه حشرات خاک زی مانندکرم سفیدریشه نیماتودها وهمچنان آفات ازقبیل کرم ساقه خواری جواری سرخرطومی برگ رشقه استعمال میگردد این حشره کش به صورت گرینول 5.3-10% به مقدار1.2 الی 2.2 کیلوگرام ماده خالص علیه آفات مختلیف درخاک استعمال میشود .فورادان تاثیرسیستمیک دارد وازطریق ریشه وشیره نباتی به قسمت های هوایی نبات راه مییابد مقدارکشنده آن برای حیوانات 5 ملی گرام برکیلوگرام میباشد به عباره دیگر3 گرام ماده خالص آن یک گاوی 600 کیلوی را میکشد.

Proxopor یا Bygon :

این حشره کش علیه حشرات که به مقابل حشره کش های عضوی کلورین داروفاسفورس دارمقاومت پیداکرده اند تاثیرزیادی دارد Bygon توسط دواپاش ها برای کنترول قانغوزک ها وحشرات خانگی دیگرکه دررستورانت ها ،آشپزخانه ها ومنازل موجود اند استفاده میشود این حشره کش نیزبه صورت انواع اسپری جهت مصارف خانگی تهیه شده است.

Synthetic Pyrethroides :

Pyrethroides  ها قیمت گران داشته ودرمقابل نورآفتاب ثبات ندارند ازاین روجهت مصرف درفارم ومزارع به کاربرده نشده انداگرچه  دراوایل 1980 چندین ماده شبیح پایریترین برای مصارف زراعتی ساخته شده بود ولی درحال حاضرازاین مواد درمنازل استفاده میشود این موادبنام pyrethroides های مصنوعی یادمیشوند این نوع پایریترید ها درمقابل نورآفتاب باثبات بوده وعموما ً به میزان خیلی کمی مورد ضرورت هستند ازجمله پایریترید های توسیعه شده بروی حیوانات خانگی رامیتوان ازPermethrin , Resmethrin,Fenvalerat بصورت اسپری وگوش بند نام برد پایریترید ها را برای کنترول آفات خانگی وگیاهان زینتی نیزتوسعه میکنند موادفوق الذکربرای حیوانات خانگی بی ظرربوده ودرمقیاس وسیع جهت کنترول حشرات وکنه های نباتی استفاده میشوند.

حشــــــــــــــــــره کش های طبعی یا نباتی

Natural or Botanical Insecticides

بسیاری ازباغداران مخصوصا ً طرفداران محیط زیست علاقه زیادی به استفاده ازحشره کش های نباتی دارند زیرا این حشره کش ها طبعی بوده وازنبات منشع گرفته اند این حشره کش ها ازگل ،برگ،وریشه نباتات مخصوص ساخته میشوند گل ،برگ وریشه این گونه نباتات بعدازخشک کردن آسیاب شده وجهت کنترول حشرات مصرف میشوند ویااینکه موادسمی ازآنها استخراج گردیده وبه تنهای یا مخلوط باموادسمی دیگراستعمال میگردند.شش نوع حشره کش که منشع نباتی دارند وموردتوجه باغداران ودهاقین میباشد عبارتنداز!

o    Limonene

o    Pyrethrins

o    Rotenone

o    Sabadilla

o    Rania

o    Nicotine

بعدازاستعمال این حشره کش ها بغیرازLimonene  وNicotine درسبزی ومیوه جات دواپاشی شده را درهرزمانی میتوان جمع آوری ومصرف نمودولی این دونوع حشره کش راباید براساس سفارش که روی لیبل دوا مجوداست استعمال نمود.

o    Limonene:

جدیدترین حشره کشی نباتی میباشد این ماده شیره پوست میوه ستروس بوده وعلیه تمامی آفات پوستی حیوانات خانگی ازقبیل کیک ،شپش وکنه های حیوانی موثراست این حشره کش بالای حیوانات خون گرم اثری ندارد خاصیت حشره کشی ستروس مدتهاست که شناخته شده است آب لیموبرای معالجه محل گزیدگی نیش پشه موثرمیباشد لیمونین به صورت انواع اسپری وشامپوجهت آغشته کردن بدن حیوانات خانگی تهیه شده است.

o    Pyrethrins:

این حشره کش ازشیره گلهای نبات داودی یاCrysanthemum که درکشورکنیا درافریقا واکوادوردرامریکای جنوبی میرویند LD50 یا (Lethal Dose ) یا مقدارکشنده این ماده ازراه دهن درحدود 1500mgrدرکیلوگرام بوده ازحشره کش های خانگی وقدیمی میباشد گلهای خشک وآسیاب شده این نبات درقرن 19 جهت مبارزه علیه شپش های انسان درجنگ های ناپیلون استعمال میگردید.

Pyrethrins باعث فلج فوری حشره میشود ولی اندک بعدفعالیت مجدد خودرا ازسرمیگیردبه همین خاطرماده تقویت کننده یا Synergist رابا آن اظافه میکنند .این حشره کش به شکل اسپری جهت کنترول آفات خانگی وهمچنان به شکل ماده غلیظ سمی وپودرجهت مبارزه باحشرات وآفات مزارع باغیات میوه نباتات زینتی درمراحل مختلیف نموتهیه وعرضه میشود .سبزیجات ومیوه جات دواپاشی شده بااین حشره کش ها رامتوان برداشت نموده وفورا ًمصرف کردبه عباره دیگرفاصله زمانی بین دواپاشی وجمع آوری محصول وجودندارد بخاطربی خطربودن آن برای انسان وحیوانات وتاثیربرعلیه حشرات مصرف این حشره کش نظرباسائیرحشره کش ها بیشترمیباشد .

o    Rotenone:

روتنوئیدها ازموادوابسته به Rotenone بوده که ازسال 1848 جهت کنترول آفات حشره ئی محصولات مختلیف ازجمله کرم های برگ خواربه کاربرده میشود این مواد قبل ازسال 1649 درامریکای جنوبی برای بی حس کردن ماهی به کارمیبردند وماهی ها بعدازبی حس شده به سطح آب میآمدن .

Rotenoid  ها ازریشه نبات Derris درمالیزیا وشرق هند را Lonchocarous که Cub نیزنامیده میشود درامریکای جنوبی میروینداستحصال میگردد مقدارکشنده روتینون ازطریق مواد غذای 350mg/kg بوده برای کنترول آفات باغی استعمال میگردد این ماده برای نباتات ضررنداشته ولی برای ماهی ها وتعدادازحشرات مخصوصا ً لارواهای بسیارسمی میباشد برای انسانها وحیوانات خون گرم کمتر سمی بوده وباقی مانده آن دربرگهای سبزیجات دواپاشی شده خطردربرنداردوبعدازدواپاشی محصولات رامیتوان استفاده نمود روتینون هم ازطریق تماسی ونیزازطریق امعائی بالای حشرات اثرمینماید وحشرات رابه آرامی ازبین برده باعث میشود که حشره قدرت تغذیه خودرا ازبین ببرد .دوام این حشره کش مانند سائیرحشره کش های نباتی درمقابل نورآفتاب کم بوده به 3-1روزمیرسد.روتینون برای مبارزه بالاروای های حشرات شپشک ها،قانغوزک ،چرچرک ها ،کنه های عنکبوتی ،مورچه ها ،مگس های سفید،لارواهای شهپرک ها ،کرم های قطع کننده یا Cut worms  کرم های پیچاننده برگ یا Leaf Roller پشه ها وآفات خانگی دیگربسیارموثراست.بیشترین موادمصرف روتینون برای کنترول ماهی هااست وبرای احیاکردن دریاچه ها وهوض های ماهی استعمال میشود درقدم اول ماهی های نامرغوب را درهوض ازبین برده بعداً آنرا دوباره توسط ماهی های مورد نظرپرنموده وپرورش میدهد.

مقداراستعمال آن برای کنترول ماهی ها 0.5 قسمت روتینون دریک میلیون قسمت آب میباشد این ماده به سرعت تجزیه شده ومقدارباقی مانده آن بالای ماهی های که بعدا ً نگهداری میشود ضرری ندارد روتینون به صورت ماده غلیظ سمی وپودربه بازارعرضه میشود .

o    Sabadilla:

ازعساره تخم تعدادی ازنباتات خاندان سوسن یا Lily بدست میآید مقدارکشنده یا LD50 آن ازطریق دهان درحدود500mg/kg بوده وکمترین سمیت را برای حیوانات خون گرم دارد این حشره کش تاثیرتماسی وامعائی داشته درصورت که به چشم انسان بیفتد آنرا آسیب میرساند ونیزدرافرادحساس باعث عطسه های شدید میگردد این حشره کش درمقابل آفتاب ازبین رفته ازاین رو بعدازمصرف آن میتوان محصولات دواپاشی شده را مصرف نمود sabadilla را بیشتربالای آفات سبزیجات استعمال مییماید این حشره کش لاروای حشرات ،ملخ ها ،قانغوزک ها،چرچرک ها،Treps  هارا کنترول مینماید ولی درمقابل کنه های عنکبوتی وشپشک موثرنمیباشد.

o    Rania:

یکی ازحشره کش های است که برای حیوانات اهلی وانسانها بی خطربوده ودوران انتظاریا waiting time ندارد این حشره کش ازآسیاب کردن ریشه نبات ریانا که درکشورترینداربزروپرورش میآبد بدست میآید ومانند نیکوتین به الکلاید ها تعلق دارد مقدارکشنده آن ازراه دهان درحدود 750mm/kg میباشد این حشره کش به ملاهیمت اثرکرده وبرای کشتن حشرات تقریبا ً 24ساعت وقت ضرورت دارد حشرات که درمعرض این حشره کش قرارمیگیرد قدرت تغذیه را ازدست میدهند این حشره کش برای کنترول لاروای حشرات بسیارمفید است ریاناه برای کنترول تمامی حشرات برگ خوارموثربده ولی برای ازبین بردن کرم های میوه خوارمخصوصا ً کرم سیب استعمال میگردد وهمچنان برای کنترول آفات سبزیجات باغی ازقبیل شپشک ها ،قانغوزک ،حشره ساقه خوارجواری ،شپرک ها ،چرچرک ها قانغوزک لوبیا کرم شاخ داربادنجان رومی نیزبه کارمیرودازاین حشره کش برای کنترول مورچه ها وشپشک نباتات زینتی درمنازل نیزمیتوان استفاده نمودولی این حشره کش دربازارکم یاب میباشد.

o    Nicotine:

درسال 1690 شیره تنباکوبه عنوان ماده کشنده حشرات مکنده شناخته شددرحدودسال 1890 ماده موثراصلی شیره تنباکویا Nicotine نام گذاری گردید وازآن زمان به بعدشیره تمباکوبرای منازل مزارع وباغیات بصورت حشره کش تجارتی درمعرض فروش قرارگرفت حشره کش Black leaf -40 که دارای دواپاشی نباتات خانگی وباغیات استعمال میشود دارای 40% Nicotine salphayt  میباشد نیکوتین سلفاید برای حیوانات خون گرم وحشرات بسیارسمی است مقدارکشنده آن 50-60mg/kg  بوده وبه مصرف کننده گان آن درباغات خانگی آسیب زیاد میرساند حشره کش فوق که دارای 40% ماده غلیظ نیکوتین سلفایت است باید قبل ازمصرف با آب رقیق ساخته شدبعدا ًاستعمال گردد این حشره را غرض کنترول حشرات مکننده ازقبیل شپشک های مگس های سفید وترپس ها استعمال میکنند ولی این ماده تمام حشرات وکنهای عنکبوتی را درصورت که بالای شان مستقیما ً پاشیده شود ازبین میبرد درموقع گرمی هوا موثربوده ولی ازتاثیرآن بزودی کاسته میشود نیکوتین سافاید را میتوان دروقت دهن گل دهی نباتات استعمال شود وهمچنان بروی نباتات زینتی ودرختان میوه جهت کنترول تمامی انواع شپشک ها ،ترپس ها،وکنه های عنکبوتی استعمال میشود .

یک نوع محلول نیکوتین نیزوجوددارد که میتوان آنرا درمنزل تهیه کرد برای این منظوریک یا دوقطی سگرت ارزان را در3-8liter  آب به مدت 24 ساعت درشرایط حرارت اطاق ترنموده وبعدا ً تنباکورا برداشته یک قاشق سابون را درداخل محلول ریخته وعلیه شپشک ها وسائیر حشرات کوچک بروی قسمت های نبات پاشیده میشود تاثیر آن مانند نوع تجارتی آن میباشد ولی دراستعمال آن دقت لازم است زیرا که این ماده نظربه ماده تجارتی آن غلیظ وفوق العاده سمی میباشد وممکن است باعث مبتلاشدن بادنجان رومی ونباتات دیگر به ویروس موزایک تمباکوشود .نیکوتین به عنوان ماده دورکننده سگ وگربه درخارج ازمنزل استفاده میشود .ازاینکه نیکوتین وسلفاید ازطریق پوست جذب میشود لذا باید ازسفارشات روی لیبل پیروی شده ولباس محافظتی نیزپوشیده شود لازم به یادآوری است که حشره کش های نباتی مواد هستند که بی خطرترازحشره کش های متدواول صنعتی نمیباشد .فقط تفاوت شان دراین است که ازنباتات بدست میآید وبه وسیله انسان عشاره گیری میشود .

مواد دورکننده حشرات یا Insect Repellents

اززمانهای قدیم مواددورکننده حشرات شامل دود ها آویزان کردن بعضی ازنباتات بوده است همچنان کرستال های کافوردربین لباس پشمی گذاشته میشود قبل ازجنگ جهانی دوم  فقط چهارماده دورکننده حشرات وجودداشت که عبارت انداز

1.   روغن سیترونلا که درسال 1901 کشف شد این ماده را به عنوان عطری مخصوصی موی سردرفرهنگ شرقی به کارمیبردند .

2.   Dimethyle phtalat که درسال 1929 کشف شد .

3.   Indalon  که درسال 1937 معرفی شد.

4.   Rutger که درسال 1939 دراختیارمصرف کننده گان قرارگرفت دراین اواخرمرکبات به نام های Deet یا Delephane®  . Rutger 6-12 به بازارعرضه شده است که علیه مگس های نیش زن وپشه ها استعمال میکردند.

کنه کش ها :

کنه کش هامرکبات اندکه کنه هارا ازبین برده ولی بالای حشرات تاثیرکمترداردتاچندین سال قبل مسئله کنترول کنه راخوب درک شده بود وکنه راعموما ًتوسط موادعضوی فاسفورس دارکنترول میکردند وبعدا ًمعلوم شدکه تعدادی ارکنه ها درمقابل مرکبات عضوی فاسفورس دارمقاومت ومعافیت پیدامیکنند سرعت این مقاومت تعلق به تولیدنسل های جدیدی کنه دارد بنا ً برای اینکه کنه های مختلیف به صورت درست کنترول شود ادویه جات که بصورت خاص درمقابل کنه استعمال میشوند به میان آمده است کنه ها دربرابرمواد کیمیاوی ذیل حساسیت دارند.

                  I.            مشتقات سلفوریک اسید.

               II.            موادعضوی کلورین دارکه سلفردارند.

            III.            سلیفون ها.

           IV.            مرکبات عضوی نایتروجن دار.

              V.            مشتقات تیزابهای کاربونی .

           VI.            مشتقات تیزاب های پروپیونی .

مرکبات فوق الذکرکنه ها راازبین میبرند وآنها را درتمام دوران حیات شان نابودساخته میتوانداین ادویه جات خصوصیت وقایوی داشته نباتات رابه مدت طولانی ازکنه ها حفظ میکند .کنه کش هابه انسانها زهریت متوسط دارند.

 

 

1- Tetradifon یا Tedion :

نام کیمیاوی این ماده «دایکلورودای پینایل سلفون » بوده این ماده به شکل کرستال ودارای رنگ سفید میباشد درجه ذوبان بین 146.5-147.5 درجه سانتی گراد میباشد Tedion درآب منحل است وهمچنان درمحلل های عضوی بخوبی منحل میگردد درکیتون نسبت به سایرمحلل هاحل میگردد ازنظرکیمیاوی باثبات وپایه داربوده ونبات را به وقت طولانی وقایه میکند وظیفه محافظوی ووقایوی این کنه کش حتی 60 الی 80 روزبعدازدواپاشی باقی میماند زمانی بالای نبات دواپاشی صورت میگیرد این مرکب ازطریق برگ وسایراندام های هوائی داخل نبات گردیده وبه تمام اعضای نبات انتقال یافته به این طریق نبات درمقابل کنه مقاومت حاصل میکند به غلظت سفارش شده باعث خساره نبات وخرابی محصول نمگردد تیدیون کنه کش تماسی بوده مگرتاثیرتماسی آن کم دوام میباشد ولی تاثیرات وقایوی آن بسیاردوام داراست درتابستان بالای حشرات مفیدتاثیرعمومی نمگذارد زیرا درحرارت بلند زود تجزیه میشود ازاینکه حشرات مفیدراازبین نمیبرد درفارم های زنبورعسل وکرم ابریشم برای کنترول حشرات ازاین مواد کیمیاوی استفاده شده میتواند تیدیون برای انسان وحیوان کمترسمی میباشد مقدارکشنده پودر%50آن موشهای صحرائی 5000mgr/kg بوده ولی زهریت متدین را ازخودنشان نمیدهد تیدیون به شکل پودرمرطوب شونده 30الی 50% ساخته میشوداین پودرها درمقابل کنه های خرمائی وسرخ میوه جات درباغهای سیب به نورم 2.4-0.8kg/1hictar درهکتاراستعمال شده میتواند تیدیون درمقابل کنه های درختان ستروس ،چهارمغز،سبزیجات ونباتات زینتی نیزمیتوان استعمال نمود.

2- دایکوفول یا Kelthane or Dicofol  :

نام کیمیاوی این مرکب دایکلورودای پینایل ترای کلورایتول بوده ماده خالص آن به شکل جامدمیباشد درجه ذوبان آن 78-79 درجه سانتی گرادبوده درآب غیرمنحل ولی درمحلل های عضوی خوب منحل میباشد دای کوفول درمحیط های تیزابی وآبی به اندازه کافی پایه دارمیباشد اماتحت تاثیرقلعوی به محصولات غیرسمی تبدیل میگردد وقتیکه نبات دواپاشی میگردد این دوا درسطح نبات تا50 روزباقی میماند وتاثیرخودرا حفظ میکند وبعداز50روزتجزیه شده ازبین میرود این ماده ازطریق برگ جذب وداخل نبات میشود ودرداخل نبات به مرکب غیرزهری تبدیل میشود Dicofol  کنه کش تماسی بوده وبرای تمامی کنه ها زهری است وتاثیروقایوی هم دارد تاثیرات وقایوی آن برای نباتات مختلیف فرق دارد مثلا ًبرای پنبه 2 تا3 هفته دوام میکند برای بادرنگ 20روزوبرای درختان میوه دارعملا ً40روزدوام میکند .وقتیکه نبات توسط دای کوفول دواپاشی میشود باید تمام برگ های آن ترگردد ازای رودواپاشی درفارم های بزرگ توسط هیلیکوپترصورت میگیرد .استعمال دوام داراین کنه کش کنه را درمقابل این دوا بیشترمیکند بنا ءً لازم است که بشکل متناوب استعمال شود .

Dicofol برای انسان وحیوان زهری متوسط بوده برای موش ها 430mg/kgوبه موشهای صحرائی 900mg/kg استعمال شود این ماده به شکل پودر%50و%30 تحیه میگرددعلاوتا ًایمیلیشن %20 کلتان وپودرمرطوب شونده %18.5 آن درفارم های زراعتی مورد آموزش قرارگرفته است که هردوی شان یک نوع تاثیررا داشته وبرای وقایه درختان میوه دارازقبیل سیب ،ناک ،آلوبالو،آلوی بخارا وگیلاس استعمال میشود محلول ساخته شده وتحیه شده این هردومرکب به مقادیرذیل استعمال میشوند .

 

 

 

 

 

شماره

مورد مصرف

مقدار

1

برای کنه های خرمای میوه وکنه های سرخ سیب .

1.6-5kg/1 hectare

2

علیه کنه های عنکبوتی مزارع سبزیجات وپالیز.

2-5kg/1 hectare

3

بالای مزارع پنبه .

3-5kg/1 hectare

4

بالای تاکستانها.

1.5-4kg/1 hectare

5

بالای توت فرنگی وانگورفرنگی،ستروس.

1.5-3 kg/1 hectare

6

علیه کنه های سرخ ونقرئی نباتات.

8-10 kg/1hectare

7

علیه کنه های نباتی سبزیجات درمحلات سرپوشیده وسربسته .

8-10 kg/1 hectare

Dicofol رابالای نباتات میوه دارقبل ازشکوفه وبعدازجمع آوری محصول با ید استعمال نمود . آخرین وقت استعمال باید 20 روزقبل ازجمع آوری حاصل صورت گیرد ولی دربادرنگ 3الی 4 روزآنرا بایدفوراً شست تطبیق کلتان بیشتر ازدومرتبه دریک فصل مجازنیست دراین اواخرمخلوط کلتان با کاراتان را بنام اکارتان تهیه نموده اند که علاوه برکنه کشی خاصیت قارچ کشی نیزدارد محلول تحیه شده اکارتان %30 درمقابل کنه های عنکبوتی مزارع پنبه به مقدار4kg/hectar استفاده میشود ایام آخرین آن درمزرعه پنبه 20 روزقبل ازچیدن پنبه میباشد .

Oxythioquinox :

نام تجارتی آن Morestan®  نیزیادشده این ماده بالای کلیه آفات موثرمیباشد چون یک حشره کش ،کنه کش ،قارچ کش کش،وتخم کش میباشد.لذا ازاین آفت کش برای کنترول آفات نباتات زینتی وسبزیجات وسیعا ً استفاده صورت میگیرد بقایای آن کنه ها وتخم های آنها را وبعضی امراض قارچی ناک را کنترول میکند این آفت کش قبل ازشکوفه دهی بروی میوه جات لذیزاستفاده شده میتواند .دردرختان سیب وناک قبل ازشکوفه دهی وهم بعدازشکوفه دهی استعمال میشود این  ماده جهت مصرف برای درختان ستروس ونباتات زینتی نیزتوسعه شده است.

اکریکس :-

بنام دینوبوتون وایزوفین نیزیاد میشود این مرکب کرستال زردرنگ بوده نقطه ذوبان شان بین 61-62 درجه سانتی گراد میباشد درآب خوب حل نشده دراسیتون بهتر حل میشود ودرالکول به اندازه متوسط منحل است درمحیط تیزابی باثبات بوده ولی درمحیط قلعوی قوی تجزیه میشود این مرکب دروجودحیوانات هایدرولیزشده خاصیت سمی خودرا ازدست میدهد وقتیکه نبات دواپاشی میشود این مرکب 20-25 روز روی نبات باقی مانده وآنرا وقایه میکند درنباتات به مقداربسیارکم نفوزمینماید .همچنان درصورت جذب به نباتات بسیارزود هایدرولیزگردیده محصولات غیرزهری را میسازد به غلظت سفارش شده به نباتات خساره نمیرساند ولی قتیکه بالای بادرنگ قبل ازانکشاف بته ها یشان دواپاشی میشود باید احتیاط شود که غلظت آن بین 0.05-0.1% باشد .

این مرکب کنه کش تماسی است هم تاثیرات شدید کشنده وتاثیروقایوی طولانی نیزدارد برای کنه های نبات خورد درتمام دوره های انکشاف شان زهری بوده آنها را میکشد وقارچ کش ها را نیزازبین میبرد LD50 آن برای موش های سحرائی 142-119mgr/kg میباشد دربدن حیوان ونبات تجزیه میشود بنأ خاصیت ذخیروی ندارد.

اکریکس به شکل پودر%50 تولید وعرضه میگردداین کنه کش را درمزارع پنبه میوه جات ،سبزیجات درختان وستروس درمقابل کنه هایکه به مقابل ادویه فاسفورس داروکلورین مقاومت دارند میتوان استعمال کرد .درباغ های سیب وناک این ادویه را به غلظت %0.2-0.15 استعمال میکنند علیه کنه های خرمائی رنگ میوه جات کنه های سرخ سیب وکنه های بال رخ داربه نورم 1-3kg/hectar استعمال شده میتواند .همچنان درGreen house های که بادرنگ پرورش مییابد علیه کنه های عنکبوتی به نورم 6-8kg/hictar استعمال میشود .

دربته های گل گلاب گل داودی ،گل میخک علیه کنه های عنکبوتی به غلظت %0.2 وبه نورم 1-2.2kg/hectare  استعمال شده میتواند درفارم های لیموباب  غلظت %0.1-0.2 وبه نورم 6-8kg/hec… استعمال میشود آخرین زمان استعمال درمزارع پنبه ودرختان سطروس 20 روزقبل ازرفع حاصل میباشد امابالای درختان میوه قبل ازشکوفه وبعدازچیدن میوه استعمال میشود ایملیشن %30 آن درمزارع مختلیف علیه کنه ها دواپاشی میشود ودواپاشی باید به شکل مایع دردوران نشوونموی نباتات به نورم 3-3.5kg/hectar صورت میگیرد وآخرین زمان تطبیق آن 20روز قبل ازچیدن پنبه باید صورت بگیرد مقداربقایای قابل مجازآن برای بادرنگ ،سیب ولیموباب درحدود 0.05mg/hic میباشد.

میل بیکس :-

دوای ترکیبی میباشد وازدومرکب ذیل تشکیل شده است 4.4 cl دایکلورودای فیزول میتایل کاربینول      oH              

           cl                                                    c    cl

                CH3

(2) 4-کلورفینول 2،4،5 ترایکلورفینول ازوسلفیت میباشد مرکب اول را بنام دیمیت نیزیادمیکند دیمیت به شکل خالص کرستل بی رنگ بوده درجه دوبان آن 69.5 الی 70درجه سانتی گراد بوده درآب غیرمنحل میباشد ودرمحلل های عضوی به آسانی حل میگردد مفریت آن نظربه کلتان بیشتربوده ازاین سبب ضایعات آن ازسطح نباتات که بالای آن این ماده تطبیق شده به سبب تبخیرزیاترمیباشد این مرکب ثبات کمترداشته به آسانی توسط تیزاب وقلعوی تجزیه شده غیرزهری میشودمرکب دوم ماده سفید کرستالی بوده وحرارت ذوبان آن 123.5-140 درجه سانتی گراد میباشد درآب غیری منحل بوده ودراسیتون بخوبی حل میشود موادتحیه شده آن درمقابل تیزاب های رقیق وقلعوی رقیق باثبات وپایه دارمیباشد بنأ دروقت دواپاشی به مدت طولانی روی نبات باقی میماند که این کنه کش 30 -35 روزبالای نبات باقی مانده بعدا ًتجزیه وتخریب میشود میل بکس به شکل پودر%50 تولید میگردد وبرای مبارزه علیه کنه های عنکبوتی درمزارع پنبه به نورم 2-2.5 kg/hectare  استعمال میشود تطبیق مل بکس درتولید تبخیری بالای باغات میوه های مثمیرمیوه های بته ای ولیموباب برای مبارزه علیه کنه ها به غلظت 0.1-0.2 % بانورم  2-2.5 kg/1hec  استعمال میشود آخرین وقت تطبیق این کنه کش 20 روزقبل ازجمع آوری محصول میباشد .

نیورون :-

به شکل خالص به رنگ کریمی میباشد حرارت ذوبان آن 77°C است درآب غیرمنحل بوده ودرمحلیل های عضوی خوب حل میشود مرکب مذکورمضریت زیاد داشته روزبه غازتبدیل شده فرارمیکندنیورون درمحیط های خنثی باثباط پایه دارمیباشد اگردرتیزاب یاقلعوی گذاشته شود به موادنیمه سمی تبدیل میشود درخاک به وقت زیاد باقی مانده نفوز آن درخاک ضعیف بوده ومربوط به نوع خاک میباشد ودرخاک ریگی سریح ترازخاک کلی جذب میشود چون دوام آن بالای نباتات پایه دارمیباشد اگر40 روزبعدازاستعمال این دوأ نبات تجزیه میشود بقایای آن درنبات تشخیص شده میتواند ظایعات این مرکب ازسطح نبات مربوط به عوامل ذیل میباشد .

1-   بادویا شمال زیادرا بیشترمیسازد .

2-   باران وبرف کنه کش راازسطح نبات میشوید .

3-   موجودیت شعاع آفتاب تجزیه این مرکب را سریع تروبیشترمیسازد این مرکب خاصیت تدخینی یا Fumigant دارد اگردراطاق استعمال شود باعث مرگ کنه کش ها میشود نیورون کنه کش تماسی است تاثیرات آن بالای نبات از10-8 هفته طول بکشد خاصیت سمی شدید دارد ودریک دوا پاشی مکمل که تمام برگ های نباتات توسط مایع آن ترشده باشد از %84-94 کنه کش هاراازبین برد همچنان تاثیرات آن بالای کنه ها یکه درمقابل مرکبات کلورین داروفاسفورس دارمقاومت دارد بسیارعالی است LD 50 آن 5000mg/kg بوده برای انسانها وحیوانات کمترسمی است درصورت که این مرکب دربدن حیوان میشود ازطریق سیستم اطراحیه دفعه میشود تیورون به شکل ایملیشن %50-25 تهیه عرضه میگردد نورم مصرف ایملیشن %25 آن درحدود 3-4 kg درهکتارو%50 درهکتار2-1.5 برای کنه های عنکبوتی میباشد نیورون بالای نباتات خصوصا ًپنبه 20 روزقبل ازجمع آوری حاصل استعمال شده میتواند .

قارچ کش ها یا Fungicides :-

قارچ کش های موادکیمیاوی هستند که برای ازبین بردن یا متوقف ساختن نموی قارچ ها استعمال میکردند درقدیم موادی مانندسلفرS  مس Cu وسیم آب Ag  جهت کنترول امراض قارچی استعمال میشدن وحتی امروزاکثری امراض قارچی توسط این گروپ ازقارچ کش ها کنترول میشوند تااکنون 170 نوع ماده قارچ کش ساخته شده است وبیشترآنها یکه دراین اواخرکشف شده اند مرکبات عضوی هستند که تاثیرمحافظوی دارند وازجوانه زدن اسپورها ودرنتیجه ازنفوزقارچ ها به داخل اعضای نبات جلوگیری میکنند قارچ کش های محافظ  Protestants’راباید بطوردوام دارجهت پوشش دادن بالای نبات درحال نموباشد ونیزقارچ کش هایکه بعدازدواپاشی ازبین رفته اند ویاتوسط باران شسته شده اندرا جبران کرد.

قارچ کش های محافظتی یا Protective Fungicides :

درمراحل که نبات دربرابرعامل مرض آسیب پزیرباشد قارچ کش های محافظت کننده استعمال میشوند تابتوانند نبات را حفظ کنند طرزاستعمال قارچ کش های محافظتی نظربه گیاه کش ها وحشره کش ها تفاوت دارد .چون فقط قسمت ازنبات که دارای پوشش ازپودرویااسپری قارچ کش میباشد ازمرض مسئون میماند .

بنابراین یک پوشش خوب ویک نواخت باپودرویامحلول لازم است ولی محلول پاشی ترجیح داده میشود زیرا که لایه های محافظتی آن به نبات آسانترچسپیده ودوام طولانی ترداشته ودرهرموقع ازروزمیتوان آنرا استعمال کرد مواد قارچ کش حفاظتی بعدازظهورعلایم مرض نیزمیتواند غرض کنترول ومعالجه مرض استعما گردند.قارچ کش های که موادمحافظت کننده وریشه کن کننده Eradicatesدارند مستقما بالای عامل مرض درمرحله زمستان گذرانی وقبل ازاینکه عامل مرض به فعالیت شروع بکند وعلایم مرض ظاهرشود استعمال میگردد.

قارچ کش های معدنی یاغیرعضوی یا Inorganic Fungicides :

·       سلفرSulfur : قدیمی ترین قارچ کش بوده که هنوزهم درباغات خانگی جزئی قارچ کش های مفیدمحسوب میشوند وبه سه شکل تهیه شده است.

1-   پودرسلفرکه دارای 1- %5 خاک رسی میباشد .

2-   سلفرقابل شناورشدن یا Floatation sulfur یاColloidal sulfur  میباشد که کاملا ً تصفیه شده وباید به شکل خمیرساخته شودتاباآب مخلوط گردد دراصل این آزاداست کوچک قابل حل درآب نبوده وفقط حالت غوظه وری وثناوری رادارند .

3-   به شکل سلفرWetter sulfur  نیزموجود میباشد که به آسانی به آب مخلوط شده وقابل محلول پاشی میباشد .ساده ترین شکل استفاده ازسلفرنوع پودری آن میباشد وبهترین زمان اسعمال موقع است که نبات تااندازه با شبنم صبح گاهی مرطوب شده باشد بعضی ازعوامل امراض واکثرکنه ها باتماس مستقیم سلفروهمچنان عمل تدخینی آن درحرارت بالاتراز21° C ازبین میروند این ماده برای کنترول مرض سفیدک حقیقی وسیعا ً استعمال میگردد .لایم سلفرقارچ کش خیلی موثراست که میتوان آنرابا آسانی تهیه نمود Limes sulfurلایم سلفردرکنترول امراض خاکسترک انگوریا پودری میلدوPowdery mildew of Grape vine ومرض قرغنه تاک انگوریاGrape an thrachose  وجلوگیری ازاین مرض موثربوده باید زمانیکه تاک دردوره استراحت باشد این قارچ کش دواپاشی گردد غرض کنترول وجلوگیری ازمرض پیچیدگی برگ شفتالویا Peach leaf curle  . لایم سلفررا میتوان درفصل زمستان که درخت شفتالو درحالت استراحت است قبل ازاینکه برگها تازه سبزکرده بالای درخت پاشید .

طرزساختن Lime Sulfur  :

Lime Sulfur یک دوای ترکیبی بوده که میتواند آسان ساخته شود .

فورمول 1: 2: 3.5 میباشد . یک کیلوگرام چونه آب نرسیده 2 کیلوگرام پودرسلفر 3.5 گیلن آب .

طرزساختن : - اولترازهمه چونه وزن شده مقدارکمی آب ریختانده شود تاجوش بخورد بعدا ً چونه باسلفریکجا گردد مقدارمعین آب را دریک پیپ یا بیلر انداخته وزیرآن آتش گردد تارمانیکه به جوشیدن نزدیک گردد دراین وقت چونه وسلفرمخلوط شده آرام آرام درآب انداخته شود وشورداده شود محلول بدست آمده باید به مدت یک ساعت جوشانده شود وزمانیکه محلول مانند چای سیاه شدپیپ یابیلررا به زمین گذاشته تا سرد شود بعدا ً آنرا با جالی خاصه تصفیه نموده یک قسمت ازمحلول تیارشده با 9 قسمت آب یکجا گردیده وبردرختان که دردوره استراحت هستند پاشیده شود این دوا برکنده های تاک ودرختان ذکرشده قبل ازتشکیل برگ باید استعمال شود زیرا اگرنبات برگ داشته باشد سبب سوختن آن میگردد لایم سلفرجهت کنترول مرض خاکسترک تاک ،سیب ،شفتالو،جرب سیبب مرض سوراخ شدن برگها ،کنه ها ودیگرحشرات موثربوده بخصوص مرض خاکسترک را %50 کنترول میکند .

Lime Sulfur دردیگردوره های درختان نیزاستعمال شده میتواند ولی بایدمقدارآب زیادباشد یعنی یک قسما لایم سلفرو3قسمت آب یکجا گردیده استعمال گردد .لایم سلفرباید بعدازساختن به زودی استعمال گردد واگرمیخواهید برای چندروزآنرا نگهداری کنید چندقطره تیل درآن انداخته ودرجای سرد نگهداری نماید .

ازویتی بل سلفر Wetabl sulfur جهت کنترول مرض خاکسترک سیب استفاده صورت میگیرد استعمال این دوا درقوریه ها 3یا 4 باربعدازظهورامراض گرفته وهر10 روز تکرارگردد به این منظورمقدار4گرام ویتی بل سلفردریک لیترآب ویا 1.5 قطی گوگرد دریک گیلن آب حل گردیده برای درختان میوه دارمقدارمتذکره بعدازریختن گلها هر10 روزیک باراستعمال شود . ازپودرسلفرمیتوان جهت کنترول مرض خاکسترک انگوراستفاده نمود اوقات مناسب پودرپاشی قرارذیل است .

v   وقیتکه تاک سبزشده واولین شاخهای آن به اندازه 20 سانتی متری درازگردیده باشد .پودرسلفرتوسط ماشین پودرپاش Duster ویا توسط تیکه ململ برتمامی نقاط تاک که توسط چشم دیده میشود پاش داده میشود .

v   پودرپاشی بعداز15 روزتکرارگردد .

v   دروقت شکوفه نیزپودرسلفربالای تاک پاش داده میشود پودرپاشی را تا زمانیکه میوه انگورشیرین شده باشد میتوان انجام داد.

مــــــــــــــــس یا Copper :

اکثریت قارچ کش های غیرعضوی مسی درآب غیرقابل حل بوده وپودرها به رنگهای آبی ،سبز،سرخ وزرد هستند که جهت کنترول امراض نباتی تهیه وعرضه میشوند ازجمله این ترکیبات میتوان ازمخلوط Bordeax  mixture  نام برد مخلوط Bordeax  ازقدیمی ترین قارچ کش های شناخته شده بوده ودرمناطق کشت انگوروسیب غرض کنترول امراض قارچی استعمال میگردد این قارچ کش تااندازه خاصیت دورکننده گی حشرات رانیزدارند چون آیون مس برای تمامی حجرات نباتی سمی است باید دراستعمال آن اصولی احتیاط رعایت شود وازاشکال که کمترقابل حل هستند استفاده گردد تا باعث ازبین رفتن تمام ویاقسمت های نبات نگردد بدین منظورلازم است ازقارچ کش های مسی که نسبتا ًغیرمحلول میباشد استفاده گردد زیرا فقط مقدارکمی مس راآزادمیکنند واین مقدارمخاطر عمل قارچ کشی مفید بوده ولی برای مسموم کردن نبات ناکافی است ترکیبات مسی بنابرغیرمحلول بودن نسبی خود باآسانی توسط باران ازروی برگ شسته نمیشوند بنابراین نبات رابدست طولانی تری درمقابل امراض محافظت میکنند باوجوداینکه مس یکی ازعناصرضروری برای نبات است ولی استعمال دوام دارآن باعث ذخیره شدن این عنصردرخاکها میشود که منجربه گیاه سوزنی خواهدشد.

جدول 5 تعدادازقارچ کش های مسی وموارد استعمال آنرا نشان میدهد.

موارد استعمال

نام قارچ کش

مرض سفیدک حقیقی ومرض Black spot

Copper dihydrazin sulfate

ضدی عفونی نمودن تخم ها وتحیه محلول Bordeax

Cupric sulfat

تعدادی ازامراض قارچی

Capper oxychlorid sulfate

امراض کچالو،بادنجان رومی،بادام زمینی ،سطروس ونباتات خاندان کدو.

Cupper zinc chromates

سفیدک های پودری

Cuprons oxide

ضدی عفونی نمودن تخم وتهیه محلول Bordeux .

Basic copper sulfate

تعدادی ازامراض قارچی

Cupric carbonate

سفیدک های پودری .

Cupper oxychloride

 

طرزتهیه Bordeux mixture  :

فورمول 4 :4: 50 میباشد .

4 پوند نیل توتیا .

4 پوند چونه آب نارسیده .

50 گیلن آب یا 2kg نیلتوتیا 2kg  چونه آب نرسیده و250 لیترآب تمامی نیلتوتیا در50 لیترآب حل گردد چونه آب نرسیده را در200 لیترآب باقی مانده طوری حل نماید که اولا ً مقدارکمی آب درچونه انداخته تاجوش بخورد وبعدا ً مقداردیگری آب انداخته تا شکل خمیررا بخود بگیرد وباقی مانده آب را آرام آرام درآن انداخته ومخلوط گردد  تازمانیکه چونه خالص باقی بماند زمانیکه محلول نیل توتیا آماده شد چونه آماده شد محلول نیل توتیا را درچونه انداخته یعنی محلول سرچه آن درنیل توتیا نادرست میباشد دراین هنگامی محلول خوب شورداده شود وبعدا ً امتحان گردد که تیزابی است یاقلعوی جهت این کارمیتوان میخ را درمحلول داخل نموداگررنگ میخ سرخ شد محلول تیزابی واگرتغیرنکردمحلول قلعوی بوده ودراین صورت قابل استفاده میباشد .ازBordeux mixture میتوان درکنترول مرض سوراخ شدن برگها میوه های خسته سنگی یا shot hole disease of ston fruits  استفاده نمود وقت استعمال این دوا زمان میباشد که نبات درحال استراحت باشد ویا بعدازافتیدن گل استفادن گردد موثرواقع میشود همچنان جهت کنترول مرض پیچیدگی برگها شفتالو قبل ازبازشدن استعمال گردد.

طرزساختن مرحم یا Bordeux paste  :

مرحم بوردومکسچریک دوای ترکیبی بوده وبه شکل ذیل ساخته میشود فورمول آن 1 : 2 : 3 : میباشد .

1 کیلوگرام نیلتوتیا .

2 کیلوگرام چونه آب نرسیده .

3 کیلوگرام تیل نباتی یا روغن .

اولا ً نیلتوتیارا حرارت داده تا به شکل پودرسفیددرآید روغن را آب نموده چونه آب نرسیده ونیل توتیا ره آن مخلوط میگردد زمانیکه مرحم ساخته شددریک مرتبان انداخته وسرآن تازمان استفاده طوری بسته نگهداری گردد این مرحم توسط یک برس برشاخه زخمی درختان باشاخه هایکه ازآن افرازات خارج میشود ویاهم گاهی قسمت ازشاخچه خشکی پیدامیکنداستعمال میشود مرحله باید به مدت طولانی نگهداری گردد بعدازیک ماه نیزاستعمال شده میتواند .

اوکساید کلورمس :

فورمول  Cu Cl2 .H2 O : 3Cu (oH2)  یک ماده جامد کرستالی بوده که درآب ومحلیل های عضوی غیرمنحل میباشد درمقابل نورآفتاب رطوبت وحرارت بلند باثبات بوده لاکن توسط قلعوی هاتجزیه میگردد اوکساید کلورمس به شکل پودر%90 مرطوب شونده به رنگهای آبی وســـبزوبدون بوی میباشد اوکساید کلورمـــــــــــــــــــــس علیــــــــه امراض قارچی درخــــــــتان سیــــــــــــب ،آلوبخارا،شفتالو،آلوبالو،ذردآلو،گیلاس تاک انگور،کچالو،بادنجان رومی ،لبلبوقندی،بادرنگ وپیازاستعمال میگردد وموثریت آن مانند بوردومکسچراست ازاکساید کلورمس برای دواپاشی نباتات دردوره نموازمحلول %0.4  آن استفاده میکنند نورم مصرف آن 2.2 الی 8kg/hic میباشد درمناطق که تابستان خشک دارد اکساید کلورمس تاثیرعالی دارد خطری متضررشدن نبات دراثراستعمال اکساید کلوری مس یا مخلوط قارچ کش های عضوی مانندسی نیب وپولی کارباسن کاهش مییابد اوکساید کلورمس موادنیمه سمی برای انسانها وحیوانات خون گرم بوده Ld 50 آن 470gr/kg میباشد به منظورجلوگیری ازتراکم بقایای اوکساید کلورمس درمحصولات لازم است استعمال آن بالای نباتات 20 روزقبل ازجمع آوری نبات قطع گردد .

فنجی سایدهای عضوی یا Organic Fungicides  :

قارچ کش های عضوی دارای چندین کیفیت خاص میباشد مثلا دارای موثریت فوق العاده بوده قسمیکه اگرمقدارکمی آن استعمال گردد تاثیرات خوبی رانشان میدهد دوام شان طولانی تربوده وبرای محصولات زراعتی حیوانات ومحیط زیست خطری کمتری دارندوهمچنان قارچ کش های عضوی جدیدخاصیت گیاه سوزنی خیلی کمی دارند.

طوریکه تعدادازآنها 10 مرتبه کم خطرترازمرکبات مسی میباشد واکثریت این قارچ کش هادرخاک توسط مایکروارگانیزم ها درخاک تجزیه میشوند ازاین رودرخاک ذخیره نمیگردند.

Dithiocarbamates :

این گروه ازقارچ کش ها شامل تیرام Thiram مانب Maneb مانکوزیب Mancozeb زیرام Ziram  واپان Vapam وزینب Zinab میباشد این قارچ کش ها درحدودسال های 1930-1940 ازشهرت بیشتری برخورداربوده است . قارچ کش های دیگر(به غیرازقارچ کش های سیستمیک ) بیشتردرمصارف خانگی به کاربرده میشوند .

تیرام یک قارچ کش محافظتی بوده که جهت ضدی عفونی نمودن تخم ها برای استفاده درمورد امراض قارچی درختان سیب ،آلو،توت فرنگی ،بادنجان رومی استعمال میگردد علاوتا ً به عنوان یک قارچ کش مخصوص چمن کاری ها جهت کنترول مرض لکه قهوی بزرگ یا Large brown patch مرض Dollarspot استعمال میشود وهمچنان ماده مناسیب برای دفع خرگوش ،گوزن درباغات درختان میوه درختچه ها ونباتات زینتی محسوب میشود . مانب Maneb جهت کنترول امراض لکه موجی وبادزده گی کچالو بادنجان رومی وچندین نوع ازامراض درختان میوه وسبزیجات استعمال میشود قارچ کش Zineb  را برای انواع میوه وسبزیجات مخصوصا ً برای ضدی عفونی نمودن قطعات بزری کچالو ونیزدربادنجان رومی برای کنترول مرض سوختگی یا blight   استعمال میگردد.

ترکیبات معطراستقلاقی یا Substituted Aromatics  :

درطبقه بندی قارچ کش ها مشتقات بنزین دارای خواص قارچ کش قدیمی ترمیباشد .Pentachloronitrobenzene  (PCNB ) درسال 1930 به عنوان یک قارچ جهت ضدی عفونی نمودن تخم های بزری وهمچنان بصورت قارچ انتخابی برای دواپاشی بالای اندام های نبات معرفی شد.

Chlorotalonil : - درسال 1966 معرفی گردیدوازآن به عنوان یک قارچ کش مفید درمقیاس وسیع برای دواپاشی بروی اندام های هوای نباتات جهت محافظت آنهابه ثبت رسیده این قارچ کش درپالیزوباغیات ومزارع لوبیا انواع کرم جواری شیرین  ،بادرنگ ،گرمک ،خربوزه ،تربوز،کدو،پیاز،کچالو،بادنجان رومی وچمن کاری ها استفاده وسیع دارد .

Thiazoles :- دربین Thiazoles  ها Terrazol ® مشهورتربوده وجهت ضدی عفونی کردن خاک ها استعمال میشود که این قارچ کش درچمن کاری هابصورت ضدی عفونی خاک برای انواع امراض پیتومی ( Cottony blight,Pythiumblight ، Grease spot  ،Spot blight  مرض مرگ جوانه Damping off ) استعمال میشود همچنان این ماده را علیه تمامی امراض جوانه ها (Phythium  ، Fusarium  ، Rizoctonia ) درچندین نوع محصول باغی وزراعتی استعمال میکنند وازآن میتوان جهت ضدی عفونی نمودن تخم ها یادرداخل قطعات کشت درموقع بذرتخم ها استفاده کرد.

Triazines :- معمولا ً چنین استنباط میشود که تیرازینس ها گیاه کش هستندولی یک ترکیب ازاین گروپ که بنام Anilazine یاDyrene یادمیشودموجوداست که قارچ کش بوده ودرسال 1955 معرفی ودرسطح وسیع بروی سبزیجات جهت کنترول امراض لکه برگی کچالووبادنجان رومی وامراض قارچی چمن کاری ها استعمال میشود .

Dicarboximides :- دونوع قارچ کش زیرکه دارای استفاده زیادی جهت اندام های هوای نبات وبه صورت محافظی میباشد دراین گروه قراردارند.Captan درسال 1946 کشف شدوبیشترین استفاده را دراطراف منازل دارد وقارچ کش دوم بنام Pholpet بودکه درسال 1962معرفی شداین قارچ کش بصورت پودرپاشی ومحلول پاشی بروی اندامهای هوای میوه سبزیجات ونباتات زینتی استعمال میگردد Captan انواع امراض میوه سبزیجات وگلها را کنترول میکند ازقبیل جرب یا Scabs،Blothes یا لکه پوسیده گی Rot سفیدک داخلی یا Milldew وغیره .

Pholepet امراض جرب سیب ولکه برگی گلاس را کنترول میکنداین قارچ کش جهت ضدی عفونی نمودن تخم بذری وبسترتخم نباتات مفیداست قارچ کش های فوق الذکرازجمله بی خطرترین آفت کش های موجودبوده وبرای ضدی عفونی نمودن تخم ها وهمچنان درباغات وچمن ها به عنوان قارچ کش های محافظتی علیه امراض سفیدک داخلی یا Downy mildews وبادزدگی Late blight وغیره استعمال میشوند .

قارچ کش های سیستمیک یاSystmic fungicides :

این نوع قارچ کش ها به داخل کیوتیکل نبات نفوزکرده به اعضای هوای نبات درحال رشدمنتقیل میگردد ازاین قارچ کش ها فقط چندسال است که استفاده به عمل میآید وتعدادآنها هنوزکم میباشد اکثری قارچ کش های سیستمیک خاصیت ریشه کشی قارچ راداشته وعامل مرض رادرمراحل مختلیف دوران حیات متوقف میسازد این قارچ کش ها درمان کننده نیزمیباشد ومیتوان آنهارا جهت معالجه نبات استعمال نمود چندین نمونه ازقارچ کش های سیستمیک وجوددارد که جهت ضدعفونی کردن خاک استعمال میشوند وبه آهستگی ازریشه نبات جذب شدکه عامل مرض راکنترول کندقارچ کش های سیستمیک امراض نباتی بهترازقارچ کش های محافظت کننده کنترول میکنند به خاطراین که قارچ کش های محافظت کننده ضرورت به دواپاشی یک نواخت داشته وباید درمحل دواپاشی شده دوام زیادی داشته باشد.

 

 

Benzimidazales:-

نماینده این گروه Benomyl میباشد که درسال 1968 معرفی گردید ودرسطح وسیع این به عنوان یک قارچ کش سیستمیک بکارمیرود ازBenomyl برای کنترول قارچ ها Botrytis ،Rizoctonia ،Sclerotinia وقارچ های عامل بیماری سفیدک پودری ولکه سیاه سیب استفاده میشود Thiophanate درسال 1969 به عنوان یک قارچ کش معرفی گردیدوعین خواص Benomyl  رادارامیباشد ازاین مرکبات برای دواپاشی اندام های هوای نباتات ضدی عفونی نمودن تخم وتعقیم خاک ها استفاده میشود .قارچ کش Methyl thiophanate امراض لکه قهوی یا Brownpatchسوخته گی Fusarium blight وبیماری Dollar spot سیاه قاق خطی Stripes smut وسفیدک سطحی راکنترول میکند .قارچ کش های سیستمیک بنابرداشتن قدرت عبورازکیتیکل برگ بیشترازقارچ کش های محافظتی اعضای هوای حساس نبات وقسمت های مختلیف گل را محافظت میکند این قارچ کش ها بادخول به محل ورودپتوجن به طورکامیل آنراازبین برده وآلوده گی محیط زیست را که درنتیجه دواپاشی های مکررقارچ های تماسی حاصل میشود را کاهش میدهد چون قارچ کش های سیستمیک بروی قسمت اعظم اندام های نباتی طوری سیستمیک عمل میکند لذاباعث شده که جهت مصارف تجارتی دراختیارمصرف کننده گان قراربگیرد چندنمونه ازقارچ کش های سیستمیک که برای عرضه به مارکیت تحیه شده باشد قرارذیل میباشد.

1-  Carboxine (Vitavax)®

2-  Oxy carboxine (palntavax)®

3-  Iprodion

4-  Rovral®

5-  T B Z (thiobendazol)

6-  Dimethirima(milcurb)

7-  Byletion

8-  Triadimephone

9-  Triforin(funginex)

10-                    Vinchlozine(Ronilan)®

پرپیرات های گروپ های مختلیف :-

FDN ماده بی رنگ یازرد روشن کرستالی بدون بوی بوده ودراسیتون ،الکول،ایتر،بنزول ،کلوروفارم خوب حل میگردد .این مرکب به شکل پودرمرطوب شونده %50 تحیه میشود ویک قارچ کش انتخابی عالی تماسی باتاثیروقایوی ومعالجوی میباشد .این قارچ کش درمبارزه علیه خاکسترک گندمی بادرنگ موثرمیباشد تاثیردوام دارآن تا18الی 20 روزمیباشد وبه حرارت های مختلیف فعالیت آن زیاداست دواپاشی را دردوره رشدونموتوسط محلول %0.2 بانورم 2 الی 4 کیلوگرام فی هکتارانجام میدهند دواپاشی 20 روزقبل ازجمع آوری محصول بایدقطع گردد F,D,N برای حیوانات خون گرم وانسان سمی متوسط است LD 50  آن 160 الی 233mg/kg است.

موریستان:- ماده پودرمانندبوده درآب غیرمنحل است درمحیط قلعوی تجزیه گردیده ودرمحلل های عضوی ضعیف حل میشود.دردای اوکسان ودای میتایل کلوروفارم امیدبخوی حل میگردد دارای خاصیت وقایوی وتاثیری محوه کننده میباشد به مدت 15روزنبات را بخوبی وقایه نموده درصورت عدم موجودیت برف وباران دوام آن بیشترنیزمیباشد مورستان درمبارزه علیه خاکسترک گندمی موثربوده خواص قارچ کشی را نشان میدهد این مرکب به شکل پودرمرطوب شونده 25 %تولید شده وغلظت مناسب برای دوا پاشی 0.03 الی 0.05 ونورم مصرف آن 0.5-1 kg/hictar  میباشد موریستان برای دواپاشی نهال ها وقلمه های مثمرسیب ،ناک وتاک انگوردردوره رشد ونموتوسعه میشود. این مرکب خاصیت ذخیره وی داشته بنا ءً دراستعمال آن احتیاط صورت گیرد برای انسان وحیوانات خون گرم کمترسمی است Ld50 آن 2500-3000mg/kg میباشد.

ایوی پارین «دایکلورفیلوآیند»

پودرسفیدرنگ بوده که درمیتانول قابل حل میباشد ودرمحیط قلعوی ودرموجودیت پولی سلفاید ها تجزیه میگردد قارچ کش باتاثیرعالی وعمومی میباشد خصوصا ًدرمبارزه علیه پوسیدگی خاکسترک درنباتات مختلیف موثراست ایوپارین درتاکستان ها علیه مرض خاکسترک انگوروپوسیده خاکستری استعمال میشود این مرکب به شکل پودررسفندمرطوب شونده %50 تولید میگردد.

آنرابه به غلظت های 0.2 الی 0.5 % بانورم 2 الی 8kg/hict استعمال میکنند استعمال این دوا رادرتابستانها قبل ازگل کردن آغازنموده و30 روزقبل ازجمع آوری محصولات قطع میسازند استعمال دردرخت های سیب توسط محلول های %0.4 انجام داده شده وآنهارا 20 روزقبل ازجمع آوری حاصل قطع میسازند این مرکب برای حیوانات خون گرم وانسانها کمترسمی است LD50  آن 180mg/kg میباشد مقدارقابل مجازآن درمحصولات ارتضاقی 1.3mg/kg  بوده ودرتوت فرنگی مجازنمی باشد میتابولیست های تولیدشده ازایوی پارین دومرتبه سمی ترازمحصول ابتدای درنبات میباشد خواصی ذخیروی آن متوسط تشخیص شده وبرای زنبورهای عسل بی ضرراست .

کارپین « دودین ،سیسپریکس ،سیلیت »

کارپین ماده کرستالی بوده درآب داغ والکول خوب حل بوده درمحلیل های تیزاب های ضعیف باثبات میباشد اماتحت تاثیرقلعوی های قوی تجزیه میشود کارپین قارچ کش اختصاصی بوده برای مبارزه علیه مرض قارچی لکه سیب قابل توسعه میباشد همچنان علیه مرض گلوکومیوز درختان خسته دارنیزموثراست که این قارچ کش تاثیروقایوی تماسی را دارابوده اماتاثیرمحوکننده وعمیق موضوع را نشان میدهد. دربرگها خوب نفوذ کرده ومکروب های درحال نموی آنراازبین میبرد تاثیروقایوی کارپین به غلظت 0.03 الی 0.07 %وتاثیرمعالجوی آن 0.15 الی 0.20 %بوجودمیآیداین قارچ کش به شکل پودرمرطوب شونده %65 تحیه شده وآنرابه غلظت های 0.15الی %0.20 بانورم 2-4kg/hict استعمال میکنند دردرخت سیب استعمال کارپین برای مبارزه علیه مرض قارچی لکه ای دراثنا ظهوراولین علایم مرض سفارش میشود .دواپاشی نظربه شرایط اقلیمی ودرجه انکشاف مرض درهرفصل 3الی 7 بارتکرارمیگردد فاصله بین دودواپاشی 10 الی 15 روزمیباشداستعمال این دوادرباغها 20روزقبل ازجمع آوری حاصل قطعه شود این مرکب برای حیوانات خون گرم وانسان سمی ضعیف بوده LD50 آن 1118mgr/kg اماتاثیرتخریش کننده شدید رابالای جلدوغشای مخاطی نشان میده مقداربقایای قابل مجازدرمیوه جات تازه  اماتاثیرتخریش کننده شدید رابالای جلدوغشای مخاطی نشان میده مقداربقایای قابل مجازدرمیوه جات تازه 0.6mg/1kg دریک کیلوگرام برهوای محیط کار0.1mg/m3 ودرذخایرآب 0.005mgr/hictar میباشد.

 

لکچرنوت ادویه ضدی آفات مربوط پوهنتون تخاراستاد مضمون محمدصفر"نوری"

+ نوشته شده در  یکشنبه سوم خرداد 1388ساعت 10:59  توسط فرهاد احمدیار  |